Go Green – Go Digital pokazuje przyszłość. Młodzież Śląska – to oni będą liderami!
Transformacja energetyczna to jeden z najważniejszych procesów, jakie zachodzą dziś w regionach przemysłowych Europy. Dla Śląska, którego historia przez dziesięciolecia była związana z górnictwem i ciężkim przemysłem, oznacza to ogromne zmiany – gospodarcze, społeczne i kulturowe.
Szacowany czas czytania: 09:23
Transformacja energetyczna Śląska – nowe pomysły i idee w projekcie „Go Green – Go Digital”
Coraz częściej pojawia się pytanie, jak o tych zmianach rozmawiać z młodym pokoleniem, które w przyszłości będzie decydowało o kierunku rozwoju regionu. Jedną z odpowiedzi jest realizowany w Rybniku projekt Go Green – Go Digital, którego celem jest połączenie tematów ekologii, nowych technologii i transformacji energetycznej w edukacji młodych ludzi.
W przedsięwzięciu uczestniczą uczniowie Akademickiego Liceum Ogólnokształcącego Politechniki Śląskiej, ale także studenci rybnickiej filii uczelni oraz dzieci z Rybnickiego Uniwersytetu Dziecięcego.
Projekt pokazuje, że o przyszłości regionu można mówić w sposób nowoczesny, angażujący i zrozumiały dla młodego pokolenia.
Projekt dla młodych pokoleń
Jak podkreślają organizatorzy, inicjatywa powstała przede wszystkim z myślą o młodych ludziach, którzy w przyszłości będą tworzyć gospodarkę i społeczeństwo regionu.
Najważniejsza jest zawsze młodzież, dzieci i młodzi ludzie. To oni będą kreować naszą przyszłość
– mówi koordynatorka projektu, prof. Małgorzata Dobrowolska z Politechniki Śląskiej i jak dodaje –
Chcemy, aby młodzi sami odkrywali nowe technologie, eksperymentowali i widzieli, że ekologia może iść w parze z cyfryzacją. Nie chodzi tylko o teorię, ale o praktyczne doświadczenie.
Posłuchaj całej rozmowy z prof. Małgorzatą Dobrowolską
Projekt skierowany jest do różnych grup wiekowych.
Chcieliśmy połączyć trzy pokolenia młodych ludzi – dzieci, uczniów szkół średnich i studentów – żeby swoim językiem mogli opowiedzieć o transformacji energetycznej, cyfrowej i rozwiązaniach ekologicznych. Dzieci często zadają najprostsze pytania, które okazują się najbardziej odkrywcze, a studenci potrafią te zagadnienia pogłębić i przedstawić w praktyce.
– wyjaśnia prof. Dobrowolska.
Szczególną rolę w projekcie odgrywają uczniowie liceum. To właśnie do nich skierowana była znaczna część działań edukacyjnych – warsztatów, spotkań z ekspertami i wizyt studyjnych.
Współtworzenie projektu przez młodzież
Jednym z najważniejszych założeń projektu było aktywne włączenie młodych ludzi w jego tworzenie. Organizatorzy podkreślają, że uczniowie i studenci nie byli jedynie odbiorcami wiedzy, ale współtwórcami wielu działań.
Na etapie przygotowywania projektu pytano ich o to, jakie tematy są dla nich najciekawsze i czego chcieliby się dowiedzieć. Dzięki temu powstały pomysły na artykuły, podcasty czy kursy internetowe dotyczące m.in. sztucznej inteligencji, odnawialnych źródeł energii czy ekologicznych rozwiązań technologicznych.
W projekcie od początku stosowaliśmy zasadę partycypacji. Uczniowie, studenci i dzieci byli zaangażowani na każdym etapie – od przygotowania działań po realizację materiałów edukacyjnych. Czasem wystarczy jedna dobra obserwacja ucznia, aby otworzyć nowe możliwości w projekcie.
– podkreśla prof. Dobrowolska.
Efektem tej współpracy były m.in. artykuły popularyzujące wiedzę o transformacji energetycznej, podcasty, materiały edukacyjne oraz wydarzenia popularyzujące naukę.
Chciałem, żeby nasz projekt nie był nudnym wykładem. Samemu mogłem zaproponować tematy podcastów o sztucznej inteligencji. Czułem, że nasz głos naprawdę się liczy.
– mówi uczeń liceum.
Posłuchaj co o projekcie mówi młodzież z ALO – Akademickiego Liceum Ogólnokształcącego
Spotkania z ekspertami i praktykami
Dużą częścią projektu były spotkania z ekspertami reprezentującymi różne dziedziny – od nowych technologii po gospodarkę i administrację publiczną. Jak wyjaśnia Natalia Miler z Politechniki Śląskiej, która pomaga w realizacji projektu, ważne było połączenie teorii z praktyką.
Wiedzę trzeba przekazywać i teoretycznie, i praktycznie. Trzeba coś zobaczyć na żywo, przetestować i dotknąć.
Dlatego oprócz wykładów organizowano warsztaty, dyskusje oraz spotkania z praktykami rynku pracy. W zajęciach uczestniczyli m.in. naukowcy z Politechniki Śląskiej i Uniwersytetu Śląskiego, przedstawiciele samorządu, Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej oraz przedsiębiorstw działających w regionie.
Dzięki temu uczniowie mogli dowiedzieć się nie tylko, jak wygląda transformacja energetyczna w teorii, ale również jakie kompetencje będą potrzebne na rynku pracy w przyszłości.
Nauka w praktyce
Dla uczniów Akademickiego Liceum szczególnie ważne były zajęcia praktyczne.
To nie był zwykły wykład. Pokazywano nam modele pojazdów napędzanych energią słoneczną czy innymi źródłami energii. Dzięki temu można było zobaczyć, jak to działa w praktyce.
– opowiada jeden z uczniów. Wielu uczestników podkreśla, że właśnie taka forma zajęć była najbardziej angażująca.
Myślę, że taka interakcja daje więcej niż zwykły wykład
– dodaje uczennica liceum.
Tematy zajęć były bardzo różnorodne – od odnawialnych źródeł energii po codzienne wybory konsumenckie. Uczniowie uczyli się m.in. rozpoznawania ekologicznych oznaczeń na produktach.
Uczyliśmy się o oznaczeniach na produktach spożywczych i kosmetykach. Dzięki temu można w sklepie rozpoznać, które produkty są ekologiczne czy nietestowane na zwierzętach
– dodaje kolejna uczennica.
Między tradycją a przyszłością
W projekcie dużo miejsca poświęcono historii regionu i jego górniczej tradycji. Uczniowie mogli zobaczyć m.in. oryginalny mundur górniczy oraz poznać symbolikę poszczególnych elementów stroju.
Pokazywano nam mundur górniczy i tłumaczono znaczenie kolorów piór na czapce czy oznaczeń stopni górniczych
– wspomina uczennica ALO. Organizatorzy podkreślają, że nie można mówić o przyszłości Śląska, zapominając o jego historii. Dlatego ważną częścią projektu były wizyty studyjne w miejscach związanych z przemysłową przeszłością regionu, m.in. w Zabytkowej Kopalni Ignacy czy Karbonarium.
Zobaczenie, skąd pochodzimy, pomaga lepiej rozumieć, dokąd zmierzamy
– podkreśla prof. Dobrowolska.
Transformacja – rewolucja czy ewolucja?
Dla wielu rodzin na Śląsku transformacja energetyczna jest tematem trudnym, ponieważ górnictwo przez dziesięciolecia stanowiło podstawę lokalnej gospodarki.
Dyrektor Akademickiego Liceum, Krzysztof Lazaj, podkreśla jednak, że młodzi ludzie dobrze rozumieją zachodzące zmiany.
Wszyscy zdajemy sobie sprawę z tego, że czasy się zmieniają i z czarnego górnictwa musimy wyjść i poświęcić się innym działaniom. Problem polega na tym, żeby nie była to rewolucja, tylko ewolucja.
Organizatorzy projektu podkreślają, że zainteresowanie młodzieży tematyką transformacji energetycznej i nowych technologii jest bardzo duże. Jak mówi dyrektor liceum, w zajęciach projektowych uczestniczy praktycznie cała szkoła. Warsztaty i spotkania odbywają się poza regularnymi godzinami lekcyjnymi, ale mimo to cieszą się dużą popularnością.
Posłuchaj rozmowy z dyrektorem ALO Krzysztofem Lazajem
Zdaniem Krzysztofa Lazaja młodzi ludzie doskonale zdają sobie sprawę z tego, że to od nich będzie zależał kształt przyszłej gospodarki.
Nowe technologie bez strachu
Dla młodych ludzi nowe technologie nie są powodem do obaw
Nie warto bać się nowych technologii, bo one są stworzone po to, by pomagać człowiekowi i ułatwiać życie
– mówi jedna z uczennic. Wielu z uczestników projektu „Go Green – Go Digital” zwraca uwagę, że rozwój technologii może oznaczać także nowe możliwości zawodowe.
Dzięki nowym technologiom powstaną nowe zawody i nowe miejsca pracy
– podkreśla jeden z uczestników projektu, a jak dodaje inny uczeń –
Technologie pozwalają nam tworzyć coś naprawdę nowego. Nie boimy się eksperymentować i proponować własnych rozwiązań.
Jak zaznacza prof. Dobrowolska, ważnym momentem projektu był także event tematyczny dla mieszkańców w formie pikniku.
Wówczas wszyscy rodzice i opiekunowie, ale i inne szkoły, także rówieśnicy młodych ludzi, mogli się nauczyć tak naprawdę od młodzieży. Taki był cel, żeby ci rodzice dowiedzieli się od swoich dzieci też czegoś ciekawego i żeby to nauczyciele, my wszyscy, żebyśmy mogli uczyć się od siebie nawzajem. Bo przecież młodzież rośnie. Mówimy – to pokolenie alfa i beta rośnie z technologią, zna ją czasem lepiej niż my, kocha technologię i chodziło o to, żeby też wykorzystywała pozytywnie ten aspekt.
Kompetencje przyszłości
Jednym z głównych celów projektu było pokazanie młodym ludziom, jakie kompetencje będą potrzebne w przyszłości. Podczas spotkań i warsztatów poruszano tematy związane m.in. ze sztuczną inteligencją, automatyzacją, cyberbezpieczeństwem czy analizą danych.
Nowe technologie otwierają przed młodym pokoleniem ogromne możliwości zawodowe. Jednocześnie uczymy, że postęp technologiczny musi iść w parze z odpowiedzialnością za środowisko.
– podkreśla koordynator projektu prof. Małgorzata Dobrowolska.
Efekty, które zostaną na dłużej
Jednym z najbardziej widocznych rezultatów projektu jest duża aktywność samych uczestników. Z inicjatywy młodzieży powstało aż dziewięć kół naukowych poświęconych m.in. nowym technologiom energetycznym, wodorowi czy ekologii. Co ważne, trzy z nich założyli właśnie uczniowie liceum.
Możemy powiedzieć, że ten projekt nie poszedł na marne i będzie kontynuowany w kolejnych latach
– podkreśla prof. Dobrowolska, a jak zaznacza jeden z młodych uczestników zajęć
Ten projekt pokazuje nam nie tylko, jak wygląda świat dzisiaj, ale też jak może wyglądać za 20 lat.
Transformacja zaczyna się od rozmowy
Projekt Go Green – Go Digital pokazuje, że rozmowa o transformacji energetycznej nie musi być trudna ani hermetyczna. Dzięki zaangażowaniu młodych ludzi, naukowców i ekspertów możliwe jest stworzenie przestrzeni do dyskusji o przyszłości regionu. Rybnik, który jeszcze niedawno kojarzył się przede wszystkim z przemysłem i energetyką opartą na węglu, dziś staje się przykładem miasta przechodzącego dynamiczne zmiany – również w kierunku nowoczesnych technologii i zielonej energii.
Cieszę się, że mogę uczestniczyć w projekcie, który naprawdę łączy pokolenia i daje nam możliwość wprowadzania własnych pomysłów w życie
– podsumowuje uczennica liceum.
I właśnie dlatego edukacja młodego pokolenia może być jednym z najważniejszych elementów udanej transformacji regionu. I jak kończy pomysłodawczyni projektu, prof. Małgorzata Dobrowolska, zwracając się do młodzieży –
Życzę wam wszystkim, żebyście popatrzyli na swoją przeszłość, jak wiele osiągnęliśmy tu na Śląsku, gdzie jesteśmy dziś, w tym momencie. Jak dużo rozwinęliśmy. Jak niesamowite są to miasta, metropolie, jak myśmy zbudowali cały ten świat de facto śląski i jak wielkie tutaj mamy też wartości i ogromny potencjał. Mam nadzieję, że poczujecie tę dumę chociaż przez chwilę, że jesteście ze Śląska, że jesteście z tego regionu. Liczę, że zaciekawicie się nowymi technologiami. Bo technologia pomaga, technologia wspiera. Chcieliśmy w tym projekcie pokazać i budować świadomość młodych ludzi, jak wykorzystywać technologię, żeby ona była dobrem, żeby ona była czymś, co będzie im bardziej pomagać w życiu.
