Hiszpańska Nagroda Nobla dla rusznikarstwa artystycznego? Walczą o nią w Cieszynie

Hiszpański "Nobel" dla cieszyńskiego rusznikarstwa? Powstał Międzynarodowy Zespół ds. Promocji tej inicjatywy. Zbierane są rekomendacje, które mają pomóc w uhonorowaniu tej dziedziny sztuki Nagrodą Księżnej Asturii w 2024 roku.

Szacowany czas czytania: 02:57

Hiszpańska Nagroda Nobla dla rusznikarstwa w kategorii sztuka

W Cieszynie w tej chwili pracuje jedyny reprezentant rusznikarstwa- Jerzy Wałga, który wykonuje cieszynki, unikatową broń myśliwską, którą można podziwiać w wielu miejscach na świecie. Rusznikarstwo ma walczyć o nagrodę w kategorii sztuka:

Patrycja Szczechla: Jest to bardzo stary zawód, niestety wymierający. Natomiast dla nas, dla Cieszyna jest to perełka na skalę światową. Pan Jerzy ogóle jest ostatnią osobą, która zajmuje się cieszynkami i robi to sam, korzystając z najmniejszej ilości technologii. Bardzo nam zależy na tym, żeby to wypromować, bo to perełka na skalę światową. Cieszynka znajduje się w wielu muzeach, nie w zbrojownich, ale właśnie w działach artystycznych. W tym roku wygrała Meryl Streep, wygrywał też Pedro Almodóvar, wygrywali muzycy, tancerki flamenco, więc jest to bardzo szeroki przedział

-wyjaśnia Patrycja Szczechla działająca na rzecz zgłoszenia rusznikarstwa artystycznego do nagrody.

Jerzy Wałga z Cieszyna jest nie tylko ostatnim przedstawicielem tego zawodu w mieście nad Olzą, ale też w Europie i na świecie. Z jego rąk każdego roku wychodzi kilka sztuk cieszynek. Żeby taką mieć, trzeba ustawić się w kolejce, a czas oczekiwania to blisko 2 lata:

Jerzy Wałga: Są trzy podstawowe warunki, które mówią, że to jest cieszynka, czyli kształt łoża w kształcie sarniej nóżki, uchwyt tak zwany na trzy palce, bo kiedyś nie przykładano łoża do ramienia, tylko do policzka, więc musiał być uchwyt na trzy palce, który amortyzował z kolei cały odrzut strzelby, no i musiało być z całą pewnością zamek według Jerzego Kurlanda. Jerzy Kurland był to zdolny ślusarz cieszyński, który przybył do Cieszyna w roku 1595 w orszaku Elżbiety Kurlandzkiej.

Hiszpańska Nagroda Nobla dla rusznikarstwa, Jerzy Wałga

Rusznikarstwo artystyczne to tradycja, która na Śląsku Cieszyńskim liczy sobie 500 lat:

Jerzy Wałga: To jest wszystko rękodzieło i w zasadzie każda sztuka, która jest u mnie wykonywana i tak było w epoce, na przestrzeni wieków, nie było dwóch takich samych sztuk, chociaż zdarzyły się podobne. Jest to według tradycyjnej szkoły cieszyńskiej, chodzi o ilustracje, o zdobienie, a motywami do ozdobienia są jakieś sceny biblijne, święty Jerzy zabijający smoka, Samson walczący z lwem, fauna i flora, która nas otacza itd.. Rusznikarz musiał to wszystko ładnie poskładać, a dzisiaj możemy się tym chlubić.

Hiszpańska Nagroda Nobla dla rusznikarstwa

Dziś cieszynki można oglądać m.in. w wielu państwach europejskich, ale też w Stanach Zjednoczonych, Peru i Australii. Więcej o rusznikarstwie na pewno usłyszycie w Opowieściach o Regionie w Radiu 90 w niedzielę.