Opowieści o regionie: przyrodnik Tomasz Sczansny podsumowuje 2025 rok [PODCAST]
Tomasz Sczansny co niedzielę opowiada w Radiu 90 o tym co widać i słychać w naszych lasach, jak obserwować przyrodę i jakie wnioski z tych obserwacji wyciągać. Dziś pora podsumować kończący się rok. Jaki był 2025?

Szacowany czas czytania: 04:12
Opowieści o regionie: przyrodnik Tomasz Sczansny podsumowuje 2025 rok
Opowieści o regionie: przyrodnik Tomasz Sczansny podsumowuje 2025 rok
Tomasz Sczansny: Rok 2025 był bardzo pozytywny, bo martwiłem się, jak będzie wyglądała przyroda po powodzi, która była w ubiegłym roku, szczególnie jeżeli chodzi o te gatunki, które zamieszkują rzeki, np. Odrę, od niedawna mamy taką większą populację żołny, czyli tego bardzo egzotycznie wyglądającego ptaka, o którym żeśmy kiedyś rozmawiali. Jest piękny, jak ktoś tam go widzi na zdjęciach, to nie wierzy, że można spotkać go w Polsce.
Opowieści o regionie: żołna. Posłuchajcie o rajskim ptaku z regionu [PODCAST]
Tomasz Sczansny: Żołna to wyjątkowej urody ptak, duża część populacji właśnie gniazduje w Odrze. I zastanawiałem się jak przetrwały powódź, bo na pewno zmyło im te wszystkie norki , to samo jeśli chodzi o jaskółki, które też gnieżdżą się na brzegach. Co z nimi będzie? Czy wrócą, czy nie wrócą? Ale z dużym uśmiechem patrzyłem i słyszałem te charakterystyczne dźwięki. One wróciły, są i wlatują do norek, wychowują młode, ta powódź im nie zaszkodziła.
Tomasz Sczansny: Dowiedzieliśmy się w wyników liczenia bocianów, które odbywało się w 2024 roku, ale teraz jakby były podsumowania wyników, że powiat raciborski, którym ja się zajmowałem, okazuje się, że tam jest 30 gniazd a 10 lat temu były 33 gniazda, no to powiedzmy, że niski spadek. Ale znowu w Bojanowie okazuje się, że jest aż 6 gniazd, co wychodzi, że jest największa kolonia na Śląsku. Na pewno na Górnym Śląsku, a może nawet na Śląsku także. To też pozytywna informacja, że te ptaki, które są takim gatunkiem parasolowatym- chroni nie tylko siebie, ale różne inne gatunki, które też potrafią się niedaleko gnieździć czy korzystać z tych samych siedlisk, więc jeżeli z tym bocianem jest tak dobrze, czyli powiedzmy, że jest stabilnie, to z tymi innymi gatunkami związanymi z tym krajobrazem rolniczym też powinno być stabilnie. Chociaż te wszystkie trendy, liczebności pokazują, że niestety lecą te liczebności na łeb, na szyję.
Radio 90: Często się mówi o wróblu, że on znika z naszego krajobrazu…
Tomasz Sczansny: To to też jest zresztą lokator gniazda bociana białego, ale tu jest bardzo dużo powodów, dlaczego te wróble niestety znikają. Choćby i to, że kiedyś mieliśmy takie latarnie z takim dużym kloszem, które oświetlały nasze ulice i one też lubiły tam budować gniazda. Tych latarni nie ma, są inne budowane. No i to jest jeden z wielu przyczyn, że te ptaki nie mają gdzie gnieździć.
Opowieści o regionie: przyrodnik Tomasz Sczansny podsumowuje 2025 rok
Tomasz Sczansny: W tym roku prowadziłem sporo takich wycieczek ornitologicznych i ku mojemu zaskoczeniu było mnóstwo ludzi. I to były jakieś tam kolejne edycje, czasami jakieś nocne i było bardzo dużo ludzi, którzy interesują się ptakami, którzy zaskakiwali mnie wiedzą swoją ornitologiczną, a najbardziej zwykle zaskakują mnie wiedzą dzieci, bo one wiedzą więcej niż ja. Takie różne ciekawostki, mają różne przeżycia z tego krótkiego swojego życia.
Radio 90: 2025 rok przyniósł rzadki gatunek, po raz pierwszy odkryty w Polsce.
Tomasz Sczansny: Miałem bardzo taki sowi rok, bo z początkiem roku udało mi się pierwszy raz w regionie stwierdzić sóweczkę i puszczyka uralskiego. Najeździłem się, mnóstwo nocy miałem nieprzespanych, żeby je zlokalizować, więc to był taki malutki sukces. No a później latem, kiedy odkryliśmy ten pierwszy w Polsce lęk syczka, to było duże zaskoczenie. I to się odbiło takim dużym echem i w mediach, ale szczególnie w takich grupach ornitologicznych.
Opowieści o regionie: sensacja ornitologiczna z powiatu wodzisławskiego. Oto syczek [PODCAST]
Tomasz Sczansny: Natomiast to nie był jedyny sukces, taki śląski, ornitologiczny, dlatego że też po raz pierwszy dla historii w Polsce, na Śląsku potwierdzono też lęg kormorana małego. Mówi się na niego pigmej, bo taki malutki, ale w swojej nazwie łacińskiej też ma pigmeus. To populacja z południa, która się coraz bardziej powiększała. Tych ptaków było dużo, rok wcześniej, w 2024 był ptak na gnieździe, ale niestety nie zdołał wysiedzieć tego jaja. Coś tam się wydarzyło. Natomiast w tym roku już było kilka gniazd z młodymi. No i to też cieszy, ale to też pokazuje zmiany klimatu.
To był setny odcinek opowieści Tomka Sczansnego!
Życzenia na nowy rok:
Tomasz Sczansny: Wszystkim słuchaczom życzę, żeby dostrzegali w tej przyrodzie, którą mają bardzo blisko siebie to bogactwo, bo ona jest naprawdę ogromna. I żeby nas ta przyroda fascynowała, nie zaskakiwała… chociaż pozytywnie może zaskakiwać. Żebyśmy czerpali z tego radość.