Tydzień Śląski w Rybniku: zbliża się premiera Archiwum Pamięci Rybniczanek i Rybniczan

Szacowany czas czytania: 06:07

Tydzień Śląski w Rybniku – dźwiękowe historie Rybniczanek i Rybniczan

To cyfrowy zbiór opowieści mieszkanek i mieszkańców, który jest efektem kilku edycji projektu Moniki Glosowitz „Pamiętniki kobiet z rodzin górniczych”.

Monika Glosowitz: Upubliczniamy naszą stronę internetową, która tak naprawdę funkcjonuje jako cyfrowe archiwum, bo tam znajdą się wszystkie opowieści, które do tej pory nagrałyśmy. Znajdą się opowieści o spotkaniach popularyzujących archiwum i komentujących jakoś tę ideę. Znajdują się też namiary do nas i generalnie ma to być takiego takiego rodzaju medium dotarcia do mieszkanek z opowieścią o naszym mieście.

Archiwum Pamięci Rybniczanek i Rybniczan Monika Glosowitz współtworzy z Agnieszką Lniak. Czy będzie kontynuacja?

Monika Glosowitz: Tak naprawdę to, co zrobiłyśmy w czasie tych niecałych dwóch lat, to jest takie życie prenatalne tego archiwum. I tak naprawdę dopiero po zakończeniu projektu to archiwum powinno zacząć żyć. Powinno być uzupełniane, ale powinno też zacząć funkcjonować jako pewnego rodzaju materiał, który ja bym chciała sfunkcjonalizować jako materiał edukacyjny, materiał źródłowy, ale też materiał do pisania różnego rodzaju narracji na bazie tych mikro opowieści.

Kto opowiada? Czyje historie będzie można znaleźć w archiwum?

Monika Glosowitz: Opowiadają mieszkańcy i mieszkanki. Myśmy ich trochę roboczo podzieliły na właśnie mieszkańców, mieszkanki i na archiwistów, archiwistki, dlatego że mamy w naszym mieście i my jesteśmy tego świadome od początku działania wiele ludzi, pasjonatów historii zajmujących się tym zawodowo albo zajmujących się tym właśnie po godzinach, po swojej pracy zawodowej. I tychże ludzi też nagrywamy i myślimy o tym archiwum cyfrowym jak o miejscu, które mogliby również zagospodarować, a my pomagamy im po prostu digitalizować te materiały, które do tej pory zebrali. Ale nagrywamy też mieszkańców i mieszkanki poszczególnych dzielnic, sąsiadki, ale po prostu gawędziarzy, opowiadaczy, opowiadaczki ludzi, którzy chcą opowiedzieć swoją historię, chcą opowiedzieć historię swojej rodziny. Patrzymy na to już teraz z taką większą pewnością, że te historie indywidualne składają się na historię dzielnic, a historie dzielnic oczywiście składają się na historię całego miasta.

Ważne momenty w historii mieszkańców i miasta to na pewno otwieranie i zamykanie dużych zakładów pracy, takich jak Elektrownia Rybnik czy Huta Silesia. Premierze archiwum towarzyszyć będą warsztaty i dyskusja o języku śląskim:

Monika Glosowitz: Zaprosiłyśmy profesora Henryka Jaroszewicza z Uniwersytetu Wrocławskiego, który do nas przyjedzie. Dr Karolinę Pospiszil z Uniwersytetu Śląskiego, znakomitą badaczkę historii literatury śląskiej i Adama Kubika, który przyjedzie do nas ze Strzelec Opolskich i też specjalizuje się w tłumaczeniu na język śląski, więc oni odtworzą nam ten dzień taką dyskusję o tym, po co nam jest ten język śląski. Potem mamy czytanie performatywne po śląsku. Przewidujemy warsztaty kuchni śląskiej, kuchni wegańskiej organizowane przez Stowarzyszenie Siedemnastka, więc chcemy też tych naszych młodych ludzi nakarmić, bo to jest bardzo istotne przecież po to, żeby potem z wielką uwagą zasiedli i wysłuchali rozmowy Krzysztofa Szwedy z naszej Unii Regionalistów Śląskich „Durś” ze Zbigniewem Rokitą, który też przyjedzie do nas między innymi ze swoją nową książką Agro.

To wszystko w poniedziałek (03.11.) od 10.00 w rybnickiej bibliotece na początek Tygodnia Śląskiego w Rybiku, który potrwa do piątku (07.11.), wydarzenie zamknie benefis Kazimiery Drewniok-Woryny, rybnickiej artystki, ilustratorki, piewczyni Śląska.

www.archiwumrybnik.pl

Wystawa Kuratorska “Fitoglosje”
4 listopada 2025 godzina 17:00
Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna w Rybniku, ul. Szafranka 7
Zapisy: https://evenea.pl/pl/wydarzenie/Fitoglosje
Jak szukać wspólnego języka z naturą, która powraca do naszej poprzemysłowej rzeczywistości? Na to pytanie odpowiedzą Joanna Soćko (@uniwersytetslaski), Joanna Zdzienicka-Obałek i Paweł Szeibel (@aspwkatowicach), autorzy projektu „Postindustrialny słownik roślinno-ludzki”. Wystawa łączy współczesną sztukę, badania oraz literaturę i pozwala spojrzeć na komunikację roślinno-ludzką z nowej, postindustrialnej perspektywy.

Teatr SAFO “Duchy Biblioteki”
4 listopada 2025 godzina 18:30
Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna w Rybniku, ul. Szafranka 7
Zapisy: https://evenea.pl/pl/wydarzenie/safo
Wędrując korytarzami i zakamarkami biblioteki, widzowie napotkają postacie ze śląskiej literatury i historii. Te niezwykłe spotkania ułożą się w opowieść o miejscu, jego dawnych mieszkańcach i niepowtarzalnym duchu krainy. W role śląskich bohaterów wcielą się aktorzy Teatru Safo, który zasłynął z niezwykłych spektakli o naszym regionie.
Podczas wydarzenia nastąpi otwarcie nowego działu biblioteki: Księgozbioru o Górnym Śląsku i po śląsku.

Zero Waste po Śląsku — pokaz Remigiusza Rączki
Środa 5 listopada 2025 godzina 16:30
Centrum Edukacji Regionalnej ul. Rudzka 13d, Kampus, Rybnik
Zapisy: https://app.evenea.pl/event/zerowasteraczka/
Mistrz śląskiej kuchni pokaże nam jak gotować sezonowo, po naszemu i bez resztek. Czeka nas prawdziwy pokaz kuchni Zero Waste po Śląsku! Nauczymy się robić krauzy pełne pyszności i gęsinę na św. Marcina, a na koniec — wszystkiego spróbujemy.

Warsztat dla dzieci 6+ „Poznaj Julka – opowieść o Juliuszu Rogerze” z Bogną Brewczyk
Środa 5 listopada 2025 godzina 16:00
Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna w Rybniku, ul. Szafranka 7
Zapisy: https://app.evenea.pl/event/julek/
Zapraszamy dzieci na spotkanie inspirowane książką „Julek – opowieść o Juliuszu Rogerze”. Podczas warsztatu poznamy niezwykłą postać lekarza, który miał wiele pasji i wspólnie odkryjemy, dlaczego jego historia jest tak wyjątkowa. Razem przyjrzymy się ilustracjom z książki i stworzymy własne, barwne wycinanki inspirowane jej treścią.

Spotkanie dla dzieci 6+ z Tomaszem Sczansnym.
Środa 5 listopada 2025 godzina 17:00
Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna w Rybniku, ul. Szafranka 7
Zapisy: https://evenea.pl/pl/wydarzenie/SpotkanieSczansny
Dlaczego bobry mają żółte zęby, w jaki sposób borsuki wymieniają pościel, i jak to możliwe, że niektóre ptaki potrafią spać w locie? O tajemnicach rybnickich i rudzkich lasów opowie dzieciom leśnik, fotograf przyrody i ornitolog, od lat zaangażowany w promowanie bogactwa i piękna przyrody Górnego Śląska.

Spotkanie z Beatą i Pawłem Pomykalskimi, autorami książki „Śląsk Niezatarty. Krajobrazowy reportaż z miejsc zapomnianych”.
Środa 5 listopada 2025 godzina 17:00
Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna w Rybniku, ul. Szafranka 7
Zapisy: https://app.evenea.pl/event/pomykalscy/
Autorzy niezwykłego albumu – przewodnika po opuszczonych miejscach w naszym regionie przybliżą nam historie zrujnowanych pałaców, zamków, osiedli robotniczych i hal przemysłowych, których chwała przeminęła wraz z życiem kopalni.

Konferencja naukowo-dydaktyczną pt. “Ciesz się mądrze z ziemskich dróg…”
Centrum Edukacji Regionalnej ul. Rudzka 13d, Kampus, Rybnik
Czwartek 6 listopada 2025 godzina 12:30 – 17:30

Benefis Kazimiery Drewniok-Woryny
Centrum Edukacji Regionalnej ul. Rudzka 13d, Kampus, Rybnik
Piątek 7 listopada 2025 godzina 17:00
Zapisy: https://evenea.pl/pl/wydarzenie/benefis
Centrum Edukacji Regionalnej zaprasza na Benefis Kazimiery Drewniok-Woryny, rybnickiej artystki, ilustratorki, piewczyni Śląska, której prace możemy podziwiać w książkach, podręcznikach do edukacji regionalnej i pasażach śląskich miast.

Autor: M. Sokołowska

historia Kultura podcast Rybnik Śląsk tradycja wiadomości z Rybnika