Radio 90 logo

Gramy od 25 lat • Cieszyn 95.2 fm • Rybnik 90 fm Słuchaj Online Facebook YouTube Instagram

Wspólne stanowisko w sprawie restrukturyzacji górnictwa

Facebook Twitter

"Śląski okrągły stół" w sprawie transformacji energetycznej. Szerokiej dyskusji na temat restrukturyzacji górnictwa chcą samorządy zrzeszone w Śląskim Związku Gmin i Powiatów oraz środowiska biznesowe.

Wypracowano wspólne stanowisko, które dziś (1.03.) zostało zaprezentowane.

Anna Hetman: Zapraszamy wszystkich do rozmów, do włączenia się tak, abyśmy wspólnie ze stroną rządową wspólnie wypracowali najlepsze rozwiązania, by te skutki transformacji nie dotknęły nas w tak dużym zakresie. Chcemy, aby każde środowisko zabrało głos w tej sprawie. Będzie to dotyczyło strony rządowej, jako koordynującej naszym zdaniem ten okrągły stół, ale też wszystkie związki, czy stowarzyszanie, które mają coś ważnego do powiedzenia. Mamy tutaj na myśli te samorządy gospodarcze, ale i samorządy lokalne. Chcemy, aby transformacja była sprawiedliwa. Aby była sprawiedliwa, to jak najszerszy udział społeczeństwa powinien być brany pod uwagę, czyli dyskusja przy jednym stole.

mówi Anna Hetman, przewodnicząca Zarządu Stowarzyszenia Gmin Górniczych w Polsce. Transformacja energetyczna oznacza przekształcenie gospodarki i przemysłu ciężkiego w inne branże, ale też przejście na energię zieloną.

Zmiany dotyczą ludzi

– podkreśla Anna Hetman:

Anna Hetman: czyli te skutki społeczne będą na tyle obszerne, głównie będzie to dotyczyło miejsc pracy. Jeśli szacuje się, że na Śląsku może utracić pracę około 400 tysięcy osób. Mówimy również nie tylko o górnikach, ale i firmach około górniczych, to oznacza, że przekształcenie na inne branże gospodarcze powinno być na tyle płynne i na tyle dobrze przygotowane, abyś my nie odczuli tych skutków. Czyli aby było bezrobocie jak najniższe i aby przekształcenie tej gospodarki miało na uwadze również zieloną energię. Ale też każde miejsce pracy, każde środowisko i tereny, które są ogromnie zdegradowane przez wydobycie.

Harmonogram spotkań w ramach „śląskiego okrągłego stołu” ma być ustalony, jutro (2.03.) samorządowcy chcą o tym rozmawiać z Pełnomocnik Rządu do Spraw Transformacji Spółek Energetycznych i Górnictwa Węglowego, Arturem Soboniem, z którym mają zaplanowane spotkanie online.

Wspólne stanowisko Zarządu Śląskiego Związku Gmin i Powiatów, Zarządu Stowarzyszenia Gmin Górniczych w Polsce oraz Zarządu Górniczej Izby Przemysłowo-Handlowej

z dnia 1 marca 2021 r.

w sprawie: powołania „śląskiego okrągłego stołu” ws. transformacji energetycznej

Polska, a w szczególności Śląsk, znalazły się w historycznym momencie. Stoimy w obliczu transformacji, która konieczna jest do wdrożenia polityki klimatyczno-energetycznej Unii Europejskiej, a także uwarunkowana jest sytuacją finansową górnictwa węgla kamiennego. Mamy świadomość faktu, że jesteśmy w przededniu gwałtownych przemian gospodarczych, których skutki będą miały poważny wymiar ekonomiczny i społeczny. Od zapadających aktualnie decyzji zależała będzie przyszłość całego regionu w kolejnych dekadach. To teraz decyduje się, czy czeka nas rozwój, stagnacja czy wręcz marginalizacja. Ze względu na bezprecedensową skalę tych zmian apelujemy o podjęcie szerokiego dialogu na ten temat, a także o wypracowanie nowych kierunków rozwojowych, rozwiązań zaradczych i działań osłonowych w szerokim gronie interesariuszy. Tylko w ten sposób unikniemy kryzysu, który już wkrótce może „zapukać do naszych drzwi”. Stąd też wzywamy do powołania „śląskiego okrągłego stołu”, przy którym zasiądzie nie tylko strona rządowa i społeczna, ale także podmioty, które w tej dyskusji zostały niemal całkowicie pominięte – w szczególności samorządy i firmy okołogórnicze.
Wyrażamy zadowolenie z faktu, iż strona rządowa i społeczna zbliżają się do osiągnięcia porozumienia i wypracowania tzw. umowy społecznej, ubolewamy jednak, że proces ten odbywa się z pominięciem innych zainteresowanych stron. Zwracamy uwagę, iż Śląsk zamieszkuje ok. 4,5 mln ludzi, z czego zatrudnieni w kopalniach górnicy to ok. 83 tys. osób, co stanowi niecałe 2 proc. mieszkańców. Z kolei nawet 400 tys. osób, czyli blisko 10 proc. mieszkańców, jest związanych z górnictwem pośrednio i współpraca z tym sektorem to główne źródło ich utrzymania. Dopiero w tym kontekście widać prawdziwą skalę wyzwań oraz liczbę zagrożonych miejsc pracy, a także wymiar możliwego kryzysu gospodarczego i społecznego, który wywołany może zostać nie tylko przez wysokie bezrobocie, ale także obniżenie dochodów z podatków PIT, CIT, czy też od nieruchomości, a to głównie z nich samorządy finansują bieżącą działalność.
By uniknąć zapaści w naszej ocenie konieczna jest zmiana myślenia o sytuacji ekonomicznej na Śląsku, a także niezbędne jest postrzeganie problemu górnictwa w dużo szerszym kontekście niż dotychczas. Konsekwencje wygaszania kopalń odczuje bowiem dużo szersza grupa osób i podmiotów, a skutki tego procesu będą miały wpływ nie tylko na gospodarki lokalne i regionalne, ale również na sytuację gospodarczą całej Polski. Dostrzegamy konieczność włączenia do tego procesu przedstawicieli samorządów reprezentowanych przez korporacje samorządowe, a także instytucji zrzeszających firmy okołogórnicze i inne podmioty działające na tym terenie. Za tym ostatnim dobitnie przemawia fakt, iż wspomniane przedsiębiorstwa posiadają unikalny know-how, relacje międzynarodowe i zazwyczaj zidentyfikowały już obszary, w których mogłyby kontynuować działalność przy wsparciu rządu. Zamiast w sposób sztuczny mnożyć pomysły na nowe projekty, o wiele łatwiej będzie wykorzystać już istniejące i często działające – lecz w mikroskali – projekty biznesowe lub wspierać nowe, ale do których realizacji na Śląsku istnieje potrzebne zaplecze w postaci wiedzy, ludzi czy parków maszynowych.
W związku z powyższym apelujemy o włączenie na zasadach partnerskich wszystkich interesariuszy transformacji energetycznej do toczących się rozmów i prac w celu oceny realnych konsekwencji zamykania kopalń dla gospodarki i społeczeństwa, a także opracowania konkretnych aktów prawnych, na podstawie których uruchomione zostaną pożądane mechanizmy wsparcia i rozwiązania o charakterze systemowym. W naszej ocenie, opartej o wnioski naukowe1, to podstawa do zbudowania efektywnego planu transformacji energetycznej, który powinien uwzględniać pomoc dla wszystkich podmiotów związanych z branżą górniczą (od górników przez przedsiębiorstwa okołogórnicze i ich pracowników, dostawców w łańcuchu, aż po samorządy pozbawione wpływów z podatków), a także wsparcie innych przedsiębiorstw nie powiązanych bezpośrednio i często nie kojarzonych z górnictwem. Apelujemy także o  aktywne wsparcie lokalnych samorządów, które wraz ze zmniejszonym wpływem z podatków do budżetu, zwiększonym bezrobociem i jednoczesnym zubożeniem społeczeństwa mogą borykać się z problemami przy realizacji podstawowych zadań własnych gminy.

Janusz Olszowski Prezes Górniczej Izby Przemysłowo-Handlowej
Anna Hetman Przewodnicząca Zarządu Stowarzyszenia Gmin Górniczych w Polsce
Piotr Kuczera Przewodniczący Śląskiego Związku Gmin i Powiatów

Czytaj także:

Najnowsze

R E K L A M A

Polecamy dzisiaj